Gần đây đã thấy nhiều cuộc thảo luận về các sàn giao dịch không KYC, nên mình nghĩ sẽ phân tích rõ hơn về những gì đang thực sự diễn ra với chúng.

Về cơ bản, các sàn giao dịch không KYC là các nền tảng giao dịch tiền điện tử cho phép bạn giao dịch mà không cần gửi giấy tờ tùy thân hoặc bằng chứng địa chỉ. Không cần xác minh danh tính. Uniswap và PancakeSwap là những ví dụ lớn ở đây. Vào tháng 8 năm 2024, Uniswap có khoảng 12 triệu người dùng hoạt động hàng tháng với khoảng 60% thị phần trong lĩnh vực này, trong khi PancakeSwap có khoảng 1,9 triệu người dùng duy nhất. Thật thú vị cách các nền tảng này hoạt động.

Tại sao mọi người lại thực sự sử dụng các sàn không KYC? Có vài lý do. An toàn riêng tư là lý do rõ ràng nhất - một số người không muốn hoạt động giao dịch của mình liên kết với danh tính. Không trách họ vì dữ liệu bị rò rỉ xảy ra quá thường xuyên. Rồi còn yếu tố tốc độ. Bạn bỏ qua tất cả thời gian chờ đợi phê duyệt tài khoản hoặc tải lên giấy tờ. Đối với những người ở các quốc gia hạn chế giao dịch crypto, hoặc không có truy cập vào ngân hàng truyền thống, điều này rất quan trọng. Thêm nữa, bạn có thể tạo nhiều tài khoản và chuyển tiền đi lại mà không bị hạn chế. Một số người cũng chỉ cố tránh các rắc rối pháp lý, mặc dù điều đó đi kèm rủi ro nghiêm trọng.

Tuy nhiên, điều phức tạp ở đây là chính sự phi tập trung khiến các sàn không KYC trở nên hấp dẫn lại tạo ra những vấn đề thực sự. Bạn có thể bị thu hút bởi ẩn danh để thực hiện các hành vi gian lận. Nếu có chuyện xảy ra - mã lỗi, bị lừa đảo - thì hầu như không có hỗ trợ vì không có cơ quan trung ương nào để phàn nàn. Và các chính phủ chắc chắn đang theo dõi các nền tảng này. Nếu cơ quan quản lý truy vết được địa chỉ ví của bạn, bạn có thể gặp rắc rối pháp lý.

Các mối lo ngại về an ninh là hợp lý. Các nền tảng này có ít tính năng hơn nhiều so với các sàn KYC. Uniswap thậm chí còn không cho phép rút tiền về fiat. Các đồng coin có thanh khoản thấp nghĩa là ít cặp giao dịch hơn. Và khác với ngân hàng truyền thống, nơi gửi tiền được bảo hiểm (FSCS ở Vương quốc Anh bảo vệ lên tới 85.000 bảng, FDIC ở Mỹ bảo vệ 250.000 đô la ), các sàn không KYC không cung cấp bất kỳ sự bảo vệ nào. Nếu xảy ra hack hoặc lừa đảo, bạn tự lo.

Chúng ta đã thấy các vụ việc này diễn ra rất tồi tệ. Thị trường darknet Hydra đã sử dụng các sàn không KYC và các dịch vụ trộn Bitcoin để rửa hàng triệu đô la. Gần đây hơn, nhóm Lazarus đã dùng Tornado Cash để rửa hơn 600 triệu đô la bị đánh cắp từ vụ hack Axie Infinity, chuyển qua các sàn phi tập trung. Đây không phải là rủi ro giả thuyết.

Nếu bạn vẫn còn sử dụng các nền tảng này, ít nhất hãy tự bảo vệ mình. Sử dụng mật khẩu mạnh, phức tạp và bật xác thực hai yếu tố (2FA). Sử dụng VPN để che giấu vị trí của bạn. Đối với DEX, giữ phần lớn quỹ trong ví phần cứng và chỉ kết nối với những gì bạn đang giao dịch thực sự. Kiểm tra kỹ URL và địa chỉ hợp đồng thông minh để tránh lừa đảo qua phishing. Việc không có mạng lưới an toàn có nghĩa là bạn phải tự làm đội ngũ an ninh của chính mình.