Cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ cảnh báo rủi ro “sụp đổ trái phiếu Mỹ”, nhân viên giao dịch của Fed: Mối đe dọa thực sự là sự sụp đổ của USD

Cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ Paulson (Henry Paulson) gần đây kêu gọi chính phủ xây dựng trước kế hoạch ứng phó khẩn cấp cho khủng hoảng trái phiếu Mỹ, cảnh báo rằng hậu quả của việc thị trường sụp đổ sẽ “cực kỳ thảm khốc”. Tuy nhiên, cựu nhân viên giao dịch của Fed Joseph Wang cho rằng, về mặt kỹ thuật Mỹ sẽ không bùng phát khủng hoảng nợ công; nhưng cái giá của việc in tiền cứu trợ có thể dẫn đến sự sụp đổ niềm tin ngay chính vào đồng USD.

Lo ngại của Paulson: Nhu cầu đối với trái phiếu Mỹ yếu đi, hậu quả sau khi sụp đổ “cực kỳ thảm khốc”

Paulson gần đây trả lời phỏng vấn độc quyền với Bloomberg TV và cho biết chính phủ Mỹ cần chuẩn bị trước một kế hoạch ứng phó khẩn cấp cho khủng hoảng nợ công để đối phó với rủi ro tích lũy từ thâm hụt tài khóa kéo dài:

Chúng ta cần một kế hoạch ứng phó khẩn cấp, phải có tính nhắm mục tiêu, ngắn hạn, chuẩn bị sẵn trước, và nếu đụng tường là có thể kích hoạt ngay.

Ông cho biết, cuộc khủng hoảng tiềm ẩn lần này có bản chất khác với cuộc khủng hoảng mà ông đã đối phó cách đây 20 năm khi ông nắm quyền Bộ Tài chính. Khi đó, dù tình hình nghiêm trọng, chính phủ vẫn có đủ dư địa tài khóa để tiến hành cứu trợ; nhưng nếu khủng hoảng nợ công bùng phát trong bối cảnh nhu cầu suy yếu hiện nay, Fed có thể trở thành “người mua duy nhất”, khiến lãi suất khó có thể hạ xuống và khó đảo chiều:

Nếu nó xảy ra thì sẽ rất thảm khốc, vì vậy chúng ta phải chuẩn bị từ trước.

Rủi ro “vòng xoáy tử vong” của tài chính xuất hiện, nợ có thể chiếm 108% GDP năm 2030

Cơ chế “vòng xoáy tử vong” mà Paulson lo ngại đề cập đến việc nhà đầu tư yêu cầu lãi suất cao hơn do nợ của chính phủ tiếp tục phình to, qua đó đẩy chi tiêu lãi vay của chính phủ lên cao hơn, tiếp tục mở rộng thâm hụt, hình thành một vòng luẩn quẩn. Hiện nay, thâm hụt tài khóa của Mỹ trong ba năm qua bình quân vào khoảng 6% GDP; con số này thường chỉ xuất hiện trong giai đoạn chiến tranh hoặc vào giai đoạn cuối của suy thoái nghiêm trọng.

Theo dự báo của Văn phòng Ngân sách Quốc hội, mức này sẽ tiếp tục duy trì trong 10 năm tới, và dự kiến đến năm 2030, nợ của Mỹ so với GDP sẽ đạt mức cao kỷ lục 108%, vượt mức 106% vào thời kỳ Thế chiến thứ hai.

Trước vấn đề đó, các giải pháp do Paulson đưa ra bao gồm: tăng thu ngân sách bằng cách loại bỏ lỗ hổng trong hệ thống thuế, cắt giảm chi tiêu của chính phủ, và cải cách mang tính cấu trúc đối với các chương trình an sinh xã hội và bảo hiểm y tế.

Cựu nhân viên giao dịch Fed: Khủng hoảng nợ công sẽ không xảy ra, nhưng USD có thể phải trả giá

Về phần mình, cựu nhân viên giao dịch tại (Open Markets Desk) của Fed cho rằng, do trái phiếu chính phủ Mỹ được định giá bằng USD, mà bản thân USD do Fed phát hành, nên Fed về mặt kỹ thuật luôn có thể mua trái phiếu chính phủ với lượng vô hạn và đặt lãi suất ở bất kỳ mức nào cần thiết: “Do đó, ‘khủng hoảng thị trường trái phiếu’ theo nghĩa đen gần như không thể xảy ra trong cơ chế tiền tệ hiện hành.”

Ông chỉ ra rằng rủi ro thực sự nằm ở “khủng hoảng ngoại hối”. Khi Fed in tiền với quy mô lớn để mua trái phiếu, dẫn đến việc sức mua của đồng USD bị pha loãng, điều này có thể làm lung lay niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài và các đối tác thương mại đối với USD, khiến tỷ giá giảm mạnh, giá hàng nhập khẩu tăng vọt và lạm phát mất kiểm soát.

Mối đe dọa sâu xa hơn là sự lung lay căn bản về vai trò của USD như đồng tiền dự trữ toàn cầu; và loại khủng hoảng này cũng không thể giải quyết bằng “tái cơ cấu nợ”.

Hai góc nhìn: Rủi ro tài chính của Mỹ cuối cùng sẽ bùng phát dưới một hình thức nào đó

Quan điểm của Paulson và của cựu nhân viên giao dịch Fed thoạt nhìn có vẻ khác nhau, nhưng thực chất cùng nhắm tới một vấn đề cốt lõi: rủi ro tích lũy do mất cân bằng tài khóa dài hạn của Mỹ cuối cùng sẽ được phản ánh ra thị trường dưới một hình thức nào đó; sự khác biệt nằm ở việc đó là khủng hoảng thanh khoản trên thị trường trái phiếu hay khủng hoảng ngoại hối.

Chiến lược gia Bloomberg Ira Jersey thẳng thắn nói rằng, khi tỷ lệ nợ trên GDP tiếp tục tăng, không gian để thị trường trái phiếu công phục hồi trong tương lai sẽ ngày càng hạn chế, trong khi mức độ của mỗi lần sụt giảm sẽ càng dữ dội hơn. Trong bối cảnh thâm hụt tài khóa của Mỹ khó có thể cải thiện căn bản trong ngắn hạn, hình thức của cuộc khủng hoảng này đã và đang được đặc biệt chú ý.

Bài viết này Cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ cảnh báo rủi ro “sụp đổ trái phiếu Mỹ”, nhân viên giao dịch của Fed: Mối đe dọa thực sự là sự sụp đổ của USD lần đầu tiên xuất hiện trên Liên Kết Tin ABMedia.