Liệu D-Wave Quantum có thể thống trị cuộc cách mạng máy tính lượng tử trong vòng năm năm tới?

Ngành công nghệ lượng tử đang nóng lên, và D-Wave Quantum (NYSE: QBTS) đứng trước một ngã rẽ quan trọng. Các nhà lãnh đạo trong ngành đã công khai tuyên bố rằng các hệ thống lượng tử thương mại khả thi có thể xuất hiện trong thập kỷ này, có khả năng biến đổi các lĩnh vực từ nghiên cứu dược phẩm đến logistics. Nhưng liệu D-Wave Quantum, một công ty nhỏ hơn và ít vốn hơn, có thể thực sự cạnh tranh với các ông lớn công nghệ như IBM và Alphabet khi cuộc cách mạng lượng tử diễn ra? Câu hỏi này nằm ở trung tâm của việc hiểu liệu cổ phiếu có tiềm năng tăng trưởng thực sự hay chỉ là một dự án đầu cơ xa rời các yếu tố tài chính cơ bản.

Hiểu về Lộ trình Thương mại của Công nghệ Lượng tử

Trước khi đánh giá triển vọng của D-Wave, điều quan trọng là phải hiểu điều gì làm cho máy tính lượng tử khác biệt cơ bản so với các bộ xử lý đang hoạt động trên các thiết bị ngày nay. Máy tính truyền thống dựa trên các bit tồn tại trong một trong hai trạng thái: 1 hoặc 0. Trong khi đó, hệ thống lượng tử sử dụng “qubits” — khai thác các đặc tính kỳ lạ của cơ học lượng tử để tồn tại trong trạng thái siêu chồng chất, đồng thời biểu diễn nhiều trạng thái dưới dạng biên độ xác suất thay vì giá trị cố định.

Bước đột phá trong phương pháp tính toán này về lý thuyết cho phép các máy lượng tử giải quyết các vấn đề cực kỳ phức tạp mà các siêu máy tính truyền thống phải mất hàng thập kỷ hoặc hàng thế kỷ mới có thể hoàn thành. Các ứng dụng thực tế bao gồm khám phá thuốc trong dược phẩm, khoa học vật liệu, tối ưu hóa logistics và an ninh mạng tiên tiến. Tuy nhiên, lộ trình triển khai thực tế vẫn còn đầy tham vọng. IBM, một nhà tiên phong trong nghiên cứu lượng tử từ những năm 1980, đã cam kết xây dựng các hệ thống lớn, có khả năng chịu lỗi vào năm 2029. Alphabet còn đặt ra mục tiêu còn tham vọng hơn, cho rằng các giải pháp lượng tử thương mại có thể xuất hiện trong vòng năm năm tới.

Rào cản chính cản trở tiến trình này là gì? Làm giảm và sửa lỗi. Qubit cực kỳ nhạy cảm với nhiễu môi trường, gây ra các thay đổi trạng thái dẫn đến kết quả tính toán sai lệch. Một bước đột phá lớn đã xảy ra vào cuối năm 2024 khi Alphabet trình diễn chip lượng tử Willow đã đạt tiến bộ đáng kể trong việc giải quyết thách thức sửa lỗi — mở ra khả năng phát triển các hệ thống lượng tử quy mô lớn khả thi.

Cách Lượng tử Hóa Annealing Mang Lại Chiến lược Riêng của D-Wave

Trên bề mặt, dường như gần như không thể để một công ty nhỏ, thiếu nguồn lực như D-Wave Quantum cạnh tranh với các ông lớn công nghệ. Riêng Alphabet đã chi 48,32 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển trong năm 2024 — gấp khoảng sáu lần vốn hóa thị trường của D-Wave Quantum. Sự chênh lệch về nguồn lực, kiến thức tổ chức và tài năng kỹ thuật dường như không thể vượt qua.

Tuy nhiên, D-Wave đã xác định một ngách chiến lược: lượng tử hóa annealing. Thay vì theo đuổi các máy tính lượng tử đa năng mà IBM và Alphabet đang phát triển, các máy của D-Wave được thiết kế để tìm ra các giải pháp gần tối ưu mà không nhất thiết phải đưa ra câu trả lời tốt nhất duy nhất. Lựa chọn kiến trúc này khiến chúng đặc biệt có giá trị cho các vấn đề thực tế trong logistics, sản xuất, học máy và mô hình tài chính — những lĩnh vực mà “đủ tốt, nhanh” thường thắng “hoàn hảo, nhưng không thể tính toán.”

Cách tiếp cận khác biệt này đã bắt đầu thu hút sự quan tâm thương mại ban đầu. Gần đây, Đại học Florida Atlantic đã ký hợp đồng trị giá 20 triệu USD để triển khai một trong các hệ thống lượng tử annealing Advantage2 của D-Wave tại khuôn viên Boca Raton. Các hợp đồng bổ sung đã được ký trong năm 2025, cho thấy các nhà nghiên cứu và tổ chức nhận thấy giá trị thực tiễn trong các sản phẩm lượng tử của D-Wave ngay cả khi ngành công nghiệp rộng lớn hơn vẫn hướng tới các mục tiêu tham vọng hơn.

Câu hỏi Định giá: D-Wave Được Định Giá Cho Sự Hoàn Hảo?

Bức tranh tài chính của D-Wave Quantum cho thấy một công ty đang bị mắc kẹt giữa tiến bộ công nghệ thực sự và sự đầu cơ thị trường cực đoan. Ở mặt tích cực, doanh thu tăng 100% so với cùng kỳ năm ngoái trong quý III lên 3,7 triệu USD. Đó là mức tăng trưởng đáng kể đối với một công ty công nghệ giai đoạn đầu.

Tuy nhiên, bối cảnh lại rất quan trọng. Một dòng doanh thu hàng quý 3,7 triệu USD hỗ trợ vốn hóa thị trường 8 tỷ USD tương đương với hệ số giá trên doanh thu (P/S) lên tới 286. So sánh, trung bình P/S của S&P 500 chỉ là 3,5. Định giá phi lý này giả định sự hoàn hảo: rằng D-Wave sẽ thành công mở rộng lượng tử hóa annealing, chiếm lĩnh thị trường đáng kể và thúc đẩy việc chấp nhận nhanh chóng. Giá cổ phiếu hiện tại gần như không còn chỗ cho tiến trình chậm hơn dự kiến, áp lực cạnh tranh hoặc các trở ngại công nghệ.

Ngoài các lo ngại về định giá, còn có rủi ro toàn ngành lớn hơn. Điều gì xảy ra nếu các hệ thống lượng tử thương mại khả thi mất nhiều thời gian hơn dự kiến của các nhà lạc quan trong ngành? Điều gì nếu lượng tử hóa annealing ít có giá trị thương mại hơn các máy tính lượng tử đa năng? Điều gì nếu D-Wave không thể cạnh tranh hiệu quả với các đối thủ lớn hơn trong lĩnh vực lượng tử? Tất cả các kịch bản này đều khả thi và sẽ gây thiệt hại lớn cho lợi nhuận của nhà đầu tư từ mức hiện tại.

Quyết định Đầu tư dựa trên Cơ hội Lượng tử

Đối với các nhà đầu tư đánh giá D-Wave Quantum ngày nay, có một số sự thật khó chối cãi cần xem xét. Cổ phiếu rõ ràng mang tính đầu cơ — một cược rằng công nghệ lượng tử sẽ sớm trở thành thương mại chính thống, và rằng phương pháp tiếp cận đặc thù của D-Wave sẽ chiếm lĩnh thị trường đáng kể. Định giá hiện tại đã phản ánh thành công phi thường, khiến khả năng sai sót hoặc thất vọng rất hạn chế.

Các nhà phân tích chuyên nghiệp đã đề xuất chờ đợi cho đến khi: hoặc định giá của công ty giảm xuống mức hợp lý hơn phản ánh quy mô doanh thu thực sự, hoặc xuất hiện bằng chứng thuyết phục mới xác nhận luận điểm đầu tư của D-Wave. Năm năm nữa, bức tranh công nghệ lượng tử có thể đã thay đổi hoàn toàn. D-Wave có thể đã trở thành một đối thủ đáng kể, với định giá hợp lý dựa trên các hệ thống lượng tử thực tế đã triển khai và nhu cầu thị trường đã được chứng minh. Hoặc, tiến bộ công nghệ có thể bị đình trệ, hoặc các đối thủ cạnh tranh có thể chiếm lĩnh lĩnh vực mới nổi này.

Cách mạng lượng tử có tiềm năng hợp pháp để định hình lại cách tính toán và mở ra các khả năng hoàn toàn mới. Nhưng đối với các nhà đầu tư kiên nhẫn, những cơ hội lớn nhất của cuộc cách mạng này có thể chỉ xuất hiện sau khi phần lớn các rủi ro kỹ thuật được giải quyết và các định giá trở nên hợp lý hơn dựa trên thành công thương mại thực tế chứ không phải tưởng tượng.