POL là gì và tại sao việc nâng cấp từ MATIC lại quan trọng cho Polygon?

Vào ngày 4 tháng 9 năm 2024, Polygon đã công bố một bước ngoặt lịch sử khi chính thức chuyển đổi token gốc từ MATIC sang POL. Đây không chỉ là một sự thay đổi tên gọi đơn giản, mà là nâng cấp toàn diện hệ sinh thái nhằm tái định hình tương lai của mạng lưới mở rộng Ethereum hàng đầu này.

POL là gì - Từ token cơ bản đến công cụ sinh thái đa năng

POL được Polygon định vị là một “token siêu năng suất” - một sự tiến hóa đáng kể so với MATIC. Nếu MATIC chỉ được sử dụng cho các chức năng cơ bản như phí giao dịch (gas fee) và staking trên mạng PoS, thì POL được thiết kế để đảm nhận vai trò rộng lớn hơn trong toàn bộ hệ sinh thái Polygon.

Cụ thể, POL sẽ hỗ trợ không chỉ một chuỗi khối duy nhất mà toàn bộ mạng lưới được kết nối thông qua công nghệ AggLayer mới. Trong tương lai, khi Polygon áp dụng công nghệ zero-knowledge rollups, POL có tiềm năng bảo mật đồng thời nhiều chuỗi chứ không chỉ một.

Quy trình chuyển đổi - Dễ dàng hay phức tạp?

Để hiểu rõ hơn về quá trình di chuyển này, cần phân biệt vị trí lưu trữ của MATIC của bạn:

Nếu MATIC được lưu trên mạng Polygon PoS: Quá trình được tự động hóa hoàn toàn theo tỷ lệ 1:1, không cần bất kỳ hành động nào từ phía người dùng.

Nếu MATIC nằm trên Ethereum mainnet: Người dùng phải thực hiện chuyển đổi thủ công thông qua Polygon Portal Interface. Quá trình này không có thời hạn chót, nhưng các cộng đồng có thể bỏ phiếu thiết lập deadline trong tương lai.

Đối với người dùng trên zkEVM hoặc sàn giao dịch: Cần cầu nối token trở lại Ethereum trước khi chuyển đổi, hoặc phụ thuộc vào sàn giao dịch để thực hiện tự động. Ví cứng có thể cần hướng dẫn bổ sung từ Polygon.

Tokenomics mới - Cơ hội hay rủi ro?

Một trong những thay đổi quan trọng nhất nằm ở mô hình phát hành. POL sẽ có tỷ lệ phát thải hàng năm là 2% trong 10 năm tới, khác biệt hoàn toàn so với nguồn cung hạn chế của MATIC. Một nửa phát thải này sẽ đi đến các trình xác thực như phần thưởng bảo mật mạng, nửa còn lại vào kho bạc cộng đồng.

Kho bạc này đóng vai trò then chốt trong quản trị phi tập trung. Cộng đồng Polygon sẽ có tiếng nói thực sự trong việc phân bổ tài chính hỗ trợ các nhà phát triển, nhà xây dựng và các dự án mới trong hệ sinh thái.

Thị trường phản ứng thế nào?

Kể từ khi công bố, POL đã gặp áp lực giá. Tính đến ngày 12 tháng 1 năm 2026, POL đang giao dịch ở mức $0.15, giảm 8.44% trong 24 giờ qua. Vốn hóa thị trường hiện ở $1.63 tỷ với lượng lưu hành khoảng 10.57 tỷ token.

Phần thú vị là sự khác biệt giữa lượng lưu hành và tổng cung. Một số nhà phân tích chỉ ra rằng dữ liệu trên CoinMarketCap chưa phản ánh đầy đủ quá trình di chuyển từ MATIC sang POL vẫn đang diễn ra, điều này ảnh hưởng đến việc xếp hạng vốn hóa thị trường.

Nhà phân tích Ali Martinez cảnh báo về mô hình “tam giác giảm dần” đang hình thành trên chart của POL, với mức hỗ trợ quan trọng ở $0.34. Nếu giữ được mức này, POL có khả năng phục hồi lên $0.94, nhưng nếu phá vỡ, có thể điều chỉnh xuống $0.19.

Chuyên gia nhìn nhận như thế nào?

Daria Morgen, Trưởng phòng nghiên cứu tại Changelly, cho rằng tác động tức thời sẽ nhỏ nhưng những thay đổi ý nghĩa sẽ xuất hiện theo thời gian. Nhờ thiết kế tương thích ngược, tất cả ứng dụng hiện tại sẽ tiếp tục hoạt động suôn sẻ, trong khi POL dần thúc đẩy tốc độ giao dịch và bảo mật tốt hơn.

Tim Zinin, Sáng lập viên Botanica, chia sẻ lạc quan tương tự nhưng nhấn mạnh tiềm năng dài hạn. Khi POL tích hợp hoàn toàn, nó sẽ hợp lý hóa giao dịch và làm mạng lưới hiệu quả hơn. Với công nghệ ZK kết hợp, Polygon sẽ sở hữu lớp bảo vệ đa chiều, khó bị xâm phạm hơn.

Tuy nhiên, Zinin cũng bày tỏ sự thận trọng về mô hình phát thải liên tục của POL. Nếu MATIC là khoản đầu tư dài hạn vững chắc nhờ nguồn cung hạn chế, thì các đợt phát thải liên tục của POL có thể tạo áp lực lạm phát. Mặc dù cần thiết để thưởng cho những người xác thực, nhưng nó cũng mở ra rủi ro thao túng mà nhà đầu tư cần theo dõi cẩn thận.

Vadym Grusha, CEO của Trustee Plus, rất hào hứng với mô hình quản trị do cộng đồng điều hành. Ông tin rằng cấu trúc tự duy trì này, kết hợp với tầm nhìn Polygon 2.0, có thể tạo ra một trong những hệ sinh thái sáng tạo nhất do người dùng điều khiển trong không gian tiền điện tử.

Điểm nhìn tương lai

Sự chuyển đổi từ MATIC sang POL là bước đi chiến lược khi cạnh tranh trong lĩnh vực lớp 2 ngày càng nóng lên. POL đại diện cho sự trưởng thành của Polygon - từ một mạng mở rộng đơn giản đến một hệ sinh thái phi tập trung, an toàn và có khả năng tích hợp nhiều chuỗi.

Tuy nhiên, như với bất kỳ thị trường đang phát triển nào, các nhà đầu tư cần giao dịch thận trọng. Biến động giá tiếp tục xảy ra, và các yếu tố như tokenomics, mô hình phát thải và áp lực lạm phát đều cần được theo dõi kỹ lưỡng. Quy tắc vàng luôn áp dụng: không bao giờ đầu tư hơn số tiền bạn có thể để mất.