## Chuỗi cung ứng đang sụp đổ khi các công ty tính toán chi phí thuế quan – bài học từ dữ liệu Mỹ

Tình hình thị trường Mỹ ngày càng phức tạp hơn. Mặc dù các số liệu lạm phát gần đây cho thấy áp lực giá cả đang dịu đi nhẹ nhàng, thực tế đối với lĩnh vực doanh nghiệp lại hoàn toàn khác. Các nhà sản xuất giày dép thuộc nhóm **Wolverine Worldwide**, điều hành các thương hiệu **Merrell** và **Saucony**, đang đối mặt với thử thách phản ánh rõ ràng các căng thẳng sâu sắc hơn trong nền kinh tế. Thông qua thuế quan thương mại, công ty phải đối mặt với các khoản chi phí bổ sung lên tới **10 triệu đô la** trong năm nay và lên tới **55 triệu** vào **2026**. Giải pháp là tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu – sản xuất đang chuyển từ Trung Quốc (dưới **10%** sản xuất) sang Bangladesh, Campuchia và Indonesia.

## Không chắc chắn về thuế quan gây tê liệt kế hoạch kinh doanh

Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất không phải là mức thuế nhập khẩu cao hay thấp, mà là tính không thể dự đoán của chúng. Như **Christopher Hufnagel**, chủ tịch Wolverine, giải thích: “Nếu bạn biết được tin xấu, bạn có thể giải quyết nó. Chính sự thiếu minh bạch – khi mọi thứ có thể thay đổi từ ngày sang ngày – mới là điều gây khó khăn lớn nhất trong việc mô hình hóa các kịch bản.” Sự kết hợp này của sự không chắc chắn buộc các công ty phải đóng băng các khoản đầu tư mới và tuyển dụng, trong khi đồng thời phải nâng giá sản phẩm lên **5%** đến **8%**.

## Dữ liệu liên bang Mỹ cho thấy sự dịu đi, nhưng bức tranh vẫn còn rối loạn

Ngược lại, Bộ Lao động Mỹ đã công bố vào thứ Năm báo cáo về **chỉ số giá tiêu dùng**, cho thấy mức tăng hàng năm là **2,7%** trong tháng 11 – giảm so với mức **3%** của tháng 9. Tuy nhiên, sự cải thiện này bị ảnh hưởng bởi các hoàn cảnh đặc biệt: báo cáo bị trì hoãn tám ngày do **đóng cửa chính phủ liên bang kéo dài 43 ngày**, và thiếu dữ liệu tháng 10. Các nhà kinh tế, trong đó có **Diane Swonk** của KPMG, cảnh báo rằng các số liệu có thể bị bóp méo. Giá năng lượng đã tăng **4,2%** trong tháng 11, còn lạm phát cơ bản (không tính thực phẩm và năng lượng) là **2,6%** – mức thấp nhất kể từ tháng 3 **2021** – nhưng ngay cả kết quả này cũng cần được diễn giải cẩn thận.

## Áp lực thương mại làm phức tạp các quyết định chính sách tiền tệ

Tình hình hiện tại đặt ra cho **Cục Dự trữ Liên bang** một bài toán khó. Ngân hàng trung ương phải quyết định có tiếp tục giảm lãi suất để hỗ trợ thị trường lao động hay chờ đợi để lạm phát dịu đi thêm. Trong tuần trước, Fed đã thực hiện lần giảm lãi suất thứ ba trong năm, nhưng chỉ báo hiệu một lần giảm nữa vào **2026**. Quyết định này sẽ phụ thuộc phần lớn vào báo cáo CPI tháng 12, dự kiến công bố vào giữa tháng 1 – chỉ hai tuần trước cuộc họp chính sách tiếp theo của Ủy ban. Sự trùng hợp về thời điểm này có nghĩa là dữ liệu tháng 12 có thể mang tính bước ngoặt đối với quỹ đạo của lãi suất vào đầu năm.

## Người tiêu dùng ngày càng thắt chặt chi tiêu

Trong khi đó, các hộ gia đình dường như ngày càng thận trọng hơn. Một **khảo sát AP-NORC** mới đây cho thấy phần lớn người trưởng thành Mỹ nhận thấy giá thực phẩm, điện năng và hàng hóa dịp lễ cao hơn bình thường trong những tháng gần đây. Khoảng một nửa số người phản hồi than phiền về khả năng mua quà tặng ở mức họ mong muốn. Nhiều hộ gia đình hoãn các khoản mua lớn hoặc giảm chi tiêu cho các mặt hàng không thiết yếu – xu hướng này đã bắt đầu ảnh hưởng đến doanh thu của các công ty. Sự kết hợp giữa giá cao và nhu cầu yếu đi tạo ra áp lực lên biên lợi nhuận, buộc các nhà sản xuất phải đưa ra các lựa chọn khó khăn giữa duy trì lợi nhuận và giữ vững khả năng cạnh tranh về giá.

## Chuyển dịch toàn cầu trong cấu trúc sản xuất

Phản ứng của doanh nghiệp là tái cấu trúc mạnh mẽ. Các công ty đang điều chỉnh mạng lưới cung ứng của mình, tìm kiếm các quốc gia ít bị ảnh hưởng bởi thuế quan hoặc không chịu thuế. Wolverine đã giảm phụ thuộc vào Trung Quốc ngay cả so với nhiệm kỳ trước của chính quyền, khi phần lớn sản xuất đã được chuyển sang Việt Nam. Hiện tại, các kế hoạch mở rộng hướng tới Đông Nam Á. Đây không chỉ là một chiến thuật tạm thời – đó là sự cần thiết để tái cấu trúc mô hình kinh doanh. Tuy nhiên, các chuyển dịch này đi kèm với thời gian chuyển tiếp, thiệt hại tài chính và yêu cầu đầu tư vào hạ tầng mới.

## Không chắc chắn vẫn là lực lượng chi phối thị trường

Tổng kết lại, các số liệu từ Mỹ cho thấy lạm phát có dấu hiệu dịu đi về mặt kỹ thuật, nhưng thực tế kinh tế vẫn phức tạp hơn nhiều. Thuế quan buộc phải tái cấu trúc chuỗi cung ứng, sự không chắc chắn về thuế quan gây tê liệt kế hoạch của các tập đoàn, người tiêu dùng rút lui, và Fed đang chờ đợi các dữ liệu rõ ràng hơn. Báo cáo CPI tháng 12 sẽ là điểm mốc quan trọng, nhưng ngay từ bây giờ có thể thấy rằng những tháng tới sẽ là giai đoạn thích nghi, chứ không phải ổn định.