Khi Đồng thuận Thị trường trở thành một cái bẫy: Hiện tượng Bitcoin 150.000 đô la tan rã vào năm 2025

Sự mỉa mai của 2025 không thể gây ấn tượng hơn nữa. Vào đầu năm, sự thống trị của các tổ chức đã vẽ nên một bức tranh gần như giống hệt nhau: Bitcoin sẽ vượt mốc $150.000 vào tháng 12, với một số dự báo táo bạo còn hướng tới $200.000–$250.000. Câu chuyện này hoàn hảo, logic chặt chẽ, và sự lạc quan lan tỏa. Tuy nhiên, thực tế lại đưa ra một phán quyết trái ngược.

Tiên tri chưa thành hiện thực: Từ đỉnh cao đến vực sâu

Hành trình của Bitcoin trong năm 2025 đọc như một cuốn sách hướng dẫn đối lập. Tài sản này chạm khoảng $126.000 vào đầu tháng 10 — đỉnh cao của năm. Những gì xảy ra sau đó là một đợt điều chỉnh tàn khốc: giảm 33% trong vài tuần, rồi đến tháng 11 là một đợt sụp đổ không ngừng nghỉ với mức giảm 28% trong một tháng. Khi tháng 1 năm 2026 đến, Bitcoin ổn định quanh mức $91.89K, khiến hầu hết các dự báo của các tổ chức trở nên lỗi thời.

Sự lệch pha này không nhỏ bé — nó mang tính thảm họa. Các tổ chức như VanEck và Tom Lee, trong số những người dự báo tích cực nhất, đã thấy mục tiêu cuối năm vượt xa giá hiện tại hơn 100%. Ngay cả các dự báo trung bình như JPMorgan cũng thấy kịch bản của họ bị thị trường vượt mặt. Chỉ có những tiếng nói đối lập như MMCrypto, bị coi là quá thận trọng vào thời điểm đó, mới thể hiện sự dự báo chính xác.

Ba trụ cột sụp đổ

Các tổ chức xây dựng luận điểm tích cực của họ dựa trên ba nền tảng dường như không thể lay chuyển. Hiểu rõ sự sụp đổ của chúng sẽ hé lộ lý do tại sao sự đồng thuận chính là điểm yếu lớn nhất của thị trường.

Ảo tưởng Chu kỳ Halving

Mô hình lịch sử rất hấp dẫn: giá Bitcoin thường đạt đỉnh 12–18 tháng sau mỗi lần halving. Sau halving tháng 4 năm 2024, chu kỳ này gợi ý rằng đợt tăng giá năm 2025 là điều tất yếu. VanEck, Tom Lee và những người khác coi mối liên hệ này như một quy luật nhân quả.

Nhưng năm 2025 đối mặt với một bối cảnh vĩ mô chưa từng có tiền lệ. Các chu kỳ halving trước đó diễn ra trong các thời kỳ:

• 2017: Mở rộng tiền tệ toàn cầu và lãi suất cực thấp
• 2021: Các gói kích thích trong thời kỳ đại dịch và các đợt bơm thanh khoản mạnh mẽ của ngân hàng trung ương
• 2025: Hậu quả của chu kỳ tăng lãi suất quyết liệt nhất của Fed trong bốn thập kỷ

Cục Dự trữ Liên bang vẫn giữ thái độ hawkish, một sự thay đổi cấu trúc so với các chu kỳ trước. Xác suất cắt giảm lãi suất giảm từ 93% đầu năm xuống còn 38% vào tháng 11. Khi điều kiện môi trường thay đổi đột ngột như vậy, các mô hình lịch sử không chỉ hoạt động kém đi — chúng hoàn toàn thất bại.

Dòng vốn ETF: Câu chuyện đã được định giá

Việc phê duyệt các ETF Bitcoin giao ngay được ca ngợi như một bước ngoặt lớn. Các tổ chức tự tin dự đoán dòng vốn ròng hơn $100 tỷ trong năm đầu tiên, tin rằng các nhà phân bổ truyền thống — quỹ hưu trí, quỹ tài sản quốc gia, quỹ ủy thác — sẽ đổ xô vào.

Nhưng điều quan trọng bị bỏ qua là: khi mọi nhà phân tích, quản lý quỹ, và các chuyên gia đều nhấn mạnh cùng một câu chuyện, thì câu chuyện đó đã được định giá vào các mức định giá hiện tại. Dòng vốn ETF không còn là một bất ngờ tích cực nữa; nó đã trở thành kỳ vọng cơ bản. Thị trường không tăng giá chỉ vì “đáp ứng kỳ vọng” — họ cần những điều chưa được dự đoán.

Thực tế còn tồi tệ hơn. Tháng 11 chứng kiến dòng chảy ròng rút ra từ $3.48–4.3 tỷ. Thêm vào đó, ETF hoạt động như các kênh hai chiều. Trong các đợt tăng giá, chúng thu hút vốn. Trong các đợt giảm, chúng trở thành các điểm thoát. Khi 90% các nhà tham gia thị trường đều có lý luận giống nhau, lý luận đó trở thành rủi ro tập trung, chứ không phải phân tán.

Chính sách hỗ trợ: Chiến thuật Trump chưa phát huy tác dụng

Chiến dịch của chính quyền Trump mới nổi về crypto — các đề xuất dự trữ chiến lược, dự kiến thay đổi lãnh đạo SEC — được xem như một lực đẩy dài hạn. Sự rõ ràng về quy định dường như sắp tới.

Nhưng giả định này đã va chạm với dữ liệu lạm phát tháng 10 và các căng thẳng địa chính trị rộng lớn hơn. Thay vì chuyển hướng sang cắt giảm lãi suất và nới lỏng điều kiện tài chính, Fed lại phát đi tín hiệu “lãi suất cao hơn trong thời gian dài” — một cụm từ đã xóa sạch các giả định về thanh khoản mà hầu hết các mô hình tích cực dựa vào.

Cuộc xung đột mà không ai bàn luận

Sự chênh lệch độ chính xác giữa các tổ chức lớn và các nhà phân tích nhỏ lẻ hé lộ một sự thật khó chịu. VanEck (một nhà phát hành ETF Bitcoin), Standard Chartered (nhà cung cấp dịch vụ lưu ký crypto), Fundstrat (đang phục vụ khách hàng nắm giữ crypto), và Tom Lee (các nhà dự báo crypto khác) đều là những người tích cực nhất — và cũng sai lầm nhất.

Điều này không phải ngẫu nhiên. Các tổ chức này đối mặt với các xung đột cấu trúc:

Mô hình kinh doanh của họ phụ thuộc vào chính tài sản mà họ dự báo. Công bố quan điểm tiêu cực sẽ làm suy yếu các sản phẩm, dịch vụ, và niềm tin của khách hàng. Nói với khách hàng rằng “Bitcoin có thể không đạt $150.000” mâu thuẫn với nhu cầu chứng minh các vị thế hiện tại của họ đã mua ở mức $80.000–$100.000.

Các dự báo tích cực cũng thúc đẩy truyền thông. “Tom Lee dự đoán Bitcoin đạt $250.000” tạo ra lượng click lớn; các dự báo thận trọng hơn biến mất trong bóng tối. Thương hiệu và dòng deal của các tổ chức đều hưởng lợi từ sự tích cực gây chú ý.

Sự khóa chặt danh tiếng cũng đóng vai trò. Tom Lee xây dựng uy tín năm 2023 dựa trên các dự báo tích cực. Việc đảo ngược quan điểm đó giữa chừng không chỉ là sửa đổi dự báo — đó là rủi ro nghề nghiệp.

Hiểu lầm chết người: Hành vi thực sự của Bitcoin

Các tổ chức liên tục xem Bitcoin như “vàng kỹ thuật số” — một nơi trú ẩn an toàn, một hàng rào chống lại sự mất giá của tiền tệ. Tuy nhiên, mô tả này không đúng khi xét kỹ.

Bitcoin hoạt động gần như một cổ phiếu công nghệ Nasdaq có độ rủi ro cao. Nó cực kỳ nhạy cảm với điều kiện thanh khoản. Khi lãi suất không rủi ro gần bằng 0, việc mua một tài sản đầu cơ, không sinh lợi là hợp lý. Khi lãi suất đạt 4–5%, phép tính đảo ngược.

Bitcoin không tạo ra dòng tiền, không trả cổ tức, và không sinh lợi gì cả. Giá trị của nó hoàn toàn dựa vào tâm lý của người mua trong tương lai. Trong môi trường lãi suất thấp, điều này chấp nhận được — vốn tìm kiếm lợi nhuận ở bất cứ đâu. Trong môi trường lãi suất cao, chi phí cơ hội trở nên quá đắt đỏ. Tại sao phải chấp nhận độ biến động của Bitcoin khi trái phiếu Mỹ mang lại lợi tức không rủi ro 4.5%?

Các tổ chức đã giả định rằng Fed sẽ cắt giảm lãi suất quyết đoán. Giả định này — hơn bất kỳ yếu tố nào khác — đã duy trì sự đồng thuận tích cực. Khi dữ liệu lạm phát tháng 11 xóa bỏ giả định đó, nền tảng hỗ trợ mục tiêu $150.000+ đã hoàn toàn biến mất.

Bài học sâu sắc hơn: Đồng thuận như một tín hiệu đối lập

Thất bại của dự đoán năm 2025 làm sáng tỏ một nguyên tắc: khi dự đoán trở nên nhất trí, nó không còn là dự đoán nữa mà trở thành hy vọng. Và hy vọng không phải là một chất xúc tác thị trường — bất ngờ mới là.

Nghiên cứu của các tổ chức lớn có giá trị, nhưng không phải như một công cụ ra quyết định. Nó phản ánh những gì phần lớn thị trường đang nghĩ, mong đợi, và đã định giá. Đặc điểm nghịch lý: khi một ý tưởng đã đạt được sự đồng thuận của phần lớn, tác động cận biên của nó gần như bằng không. Thị trường đã phản ứng với nó rồi.

Thực sự, trí tuệ thị trường đúng là rút ra bài học khác: Khi VanEck và Tom Lee đồng loạt dự đoán $150.000, câu hỏi thông minh không phải là “Họ có đúng không?” mà là “Điều gì xảy ra nếu họ sai? Rủi ro nằm ở đâu?”

Sự sụp đổ của Bitcoin năm 2025 không phải do thất bại của chu kỳ halving hay thất vọng về ETF riêng lẻ. Đó là sự tháo gỡ của sự đồng thuận. Chín mươi phần trăm các nhà tham gia thị trường đặt cược vào cùng một câu chuyện, và sự tập trung đó trở thành điểm yếu của thị trường.

Những suy nghĩ cho 2026 và những năm tới

Lịch sử không lặp lại; nó chỉ vần điệu theo các biến thể. Cơ chế chu kỳ halving không sai — nó chỉ hoạt động trong một khung macro không phù hợp. Thuyết ETF không sai — nó chỉ đã được tính vào giá rồi. Lực đẩy chính sách bị sụp đổ do các yếu tố ngoại sinh, chứ không phải do mô hình sai lệch.

Bài học thực sự: phân tích độc lập có sức mạnh vượt trội hơn sự phụ thuộc vào quyền lực. Các tiếng nói đối lập quan trọng hơn sự đồng thuận của phần lớn. Và quản lý rủi ro luôn luôn quan trọng hơn dự báo lợi nhuận.

Dự đoán chính xác là điều khó thực hiện trong thị trường crypto bị chi phối bởi chính sách vĩ mô, tâm lý, kỹ thuật, và các sự kiện bất ngờ. Nhưng hiểu rõ những gì thị trường tập thể tin tưởng, và đặt câu hỏi liệu niềm tin đó có chứa rủi ro tiềm ẩn hay không, chính là lợi thế thực sự.

Hành trình của Bitcoin từ đỉnh $126.000 xuống đáy $91.89K trong một năm không phải là thất bại dự báo. Đó là thất bại của sự đồng thuận. Và sự khác biệt đó có ý nghĩa vô cùng quan trọng cho tất cả những gì xảy ra sau này.