Trong thị trường tiền điện tử, càng lâu bạn lăn lộn, càng nhận ra một sự thật đau lòng — phần lớn mọi người đều chết vì quá đà trong giao dịch.

Có một nhà giao dịch từng chỉ còn 900 đô la trong tài khoản, thời điểm đó ngày nào cũng dán mắt vào biểu đồ K-line, nghĩ rằng hoặc lật ngược tình thế hoặc rút lui hoàn toàn. Sau ba năm, tài khoản của anh ấy đã đạt tới bảy chữ số. Hỏi bí quyết của anh ấy là gì, anh nói thật đơn giản chỉ hai chữ: kỷ luật.

Đừng nghe những người đó nói về may mắn. Những gì bạn không thấy là những đêm thức trắng xem lại các phân tích, kiểm tra lại logic giao dịch nhiều lần. Hôm nay chúng ta sẽ phân tích cốt lõi của chiến lược lật ngược — chiến lược rolling position — một cách rõ ràng.

**90% thị trường là nhiễu động**

Biến động trong thị trường tiền điện tử là con dao hai lưỡi. Độ biến động cao đồng nghĩa với nhiều cơ hội, cũng đồng nghĩa với nhiều bẫy. Vấn đề là, phần lớn mọi người không phân biệt được đâu là cơ hội, đâu là bẫy.

Kết quả ra sao? Rất nhiều người mỗi ngày đều phải giao dịch, không giao dịch thì cảm thấy khó chịu. Giao dịch nhiều nghe có vẻ chăm chỉ, thực ra là đang dùng phí giao dịch để từ từ xói mòn vốn. Trong thị trường có câu nói rất thực tế: Không phải thua lỗ là đắt nhất, mà là giao dịch không cần thiết.

Thị trường thực sự đáng tham gia rất ít. Thà đứng ngoài chờ đợi còn hơn bị quật ngã trong sóng gió. Giống như săn bắn, thợ săn giỏi có thể nằm im hàng giờ chỉ để chờ cơ hội bắn trúng mục tiêu hoàn hảo. Trước một đợt biến động lớn năm ngoái, có người đã giữ vị thế rỗng trong gần hai tháng, xung quanh đều cười nhạo, kết quả khi thị trường thực sự đến, người đó đã nắm bắt được.

Thị trường luôn có cơ hội, chỉ thiếu kiên nhẫn.

**Ba cấp độ vào lệnh: cảm giác nhịp điệu là chìa khóa**

Nhiều người hiểu lăn position là chơi tất tay, vào từng phần nhỏ cũng là chơi tất tay. Thực ra không phải vậy. Lăn position thực sự là quá trình xây dựng vị thế có kế hoạch, có kỷ luật, theo từng giai đoạn.

Giai đoạn đầu (vị thế dò xét): dùng 10%-20% tổng vốn, đòn bẩy kiểm soát trong vòng 3 lần. Mục tiêu của bước này không phải để kiếm lời, mà để xác nhận xem phán đoán của mình có đúng không. Ví dụ, Bitcoin vượt qua một mức kháng cự quan trọng, đồng thời khối lượng giao dịch cũng tăng lên, đó là tín hiệu có thể thử. Nhưng thử là thử, đừng đặt toàn bộ tài sản vào đó.

Giai đoạn thứ hai (tăng vị thế): khi giai đoạn đầu đã có lợi nhuận 20%-30%, và xu hướng tiếp tục xác nhận, mới tăng thêm phần thứ hai. Lần này có thể dùng 30%-40% vốn, đòn bẩy có thể nâng lên khoảng 5 lần, nhưng điều kiện là giai đoạn đầu đã có lợi nhuận để làm đệm. Như vậy, dù sau này có biến động, cũng không bị cuốn trôi hoàn toàn bởi một đợt điều chỉnh.

Giai đoạn thứ ba (vị thế chính): khi xu hướng đã gần như xác nhận, mô hình nến rõ ràng, thị trường bắt đầu hình thành sự đồng thuận. Lần này dùng phần còn lại 20%-40% vốn, nhưng đòn bẩy cần giảm xuống còn 3-5 lần. Tại sao? Bởi vì lúc này bạn đã là người nắm giữ vị thế chính, cần bảo vệ vốn.

Lợi ích của cách làm này rõ ràng. Thứ nhất, phân tán rủi ro. Không phải bỏ hết tất cả một lần, mà dùng số vốn nhỏ hơn để xác nhận xu hướng. Thứ hai, tâm lý ổn định. Khi thị trường điều chỉnh, bạn sẽ không hoảng loạn vì đã có kế hoạch cho các giai đoạn tiếp theo. Thứ ba, tối ưu chi phí. Chi phí trung bình để xây dựng vị thế sẽ hợp lý hơn, tránh tình trạng vào lệnh rồi bị kẹp.

**Dừng lỗ và chốt lời cũng quan trọng không kém**

Nhiều người chỉ nói về lợi nhuận, ít ai nói về thiết lập dừng lỗ. Đó chính là lý do phần lớn mọi người không kiếm được tiền.

Khi lăn position, phải đặt sẵn mức dừng lỗ. Với vị thế dò xét, nếu phá vỡ mức giá vào lệnh từ 3%-5% thì thoát. Với các vị thế tăng thêm và chính, dựa trên đòn bẩy điều chỉnh, nhưng nguyên tắc không quá 5%. Nghe có vẻ thiệt hại nhỏ? Ngược lại, kỷ luật như vậy giúp bạn sống lâu hơn.

Chốt lời cũng cần phân tầng. Lợi nhuận khoảng 20% có thể xem xét giảm 30%-50% để khóa lợi nhuận. Khi lợi nhuận đạt 30%-50%, lại xem xét giảm tiếp. Đây không phải tham lam, mà là tôn trọng sự không chắc chắn của thị trường. Thị trường đến nhanh, đi cũng nhanh, giữ tiền trong túi luôn đúng đắn.

**Xây dựng tâm lý thực sự là võ công tối cao**

Các kỹ thuật, quản lý vốn, chiến lược giao dịch, trên mạng tràn lan tutorial. Thật sự khác biệt nằm ở chỗ, bạn có thể duy trì lý trí sau chuỗi thua lỗ liên tiếp không? Bạn có thể nhìn thị trường tăng trưởng mà không FOMO vào không? Bạn có thể đứng ngoài chờ đợi mà không cảm thấy lo lắng?

Đây mới là khả năng hiếm có nhất trong thị trường coin.

Chiến lược lăn position về bản chất không phải để kiếm lợi nhanh nhất, mà để kiếm lợi ổn định nhất. Nó dạy bạn cách giữ nhịp trong sóng biến động, giữ kiềm chế trong cám dỗ, giữ bình tĩnh trong sợ hãi. Nắm vững điều này, bạn đã nắm trong tay quy luật sinh tồn trong thị trường coin.