Giao dịch giao ngay là gì? Giải thích sự khác biệt bản chất với hợp đồng tương lai không kỳ hạn

Trong thị trường tiền điện tử, việc chọn phương pháp giao dịch nào là yếu tố quyết định thành công. Giao dịch ký quỹ và hợp đồng tương lai không hạn chế là hai phương pháp chính trong đầu tư tiền điện tử, nhưng cơ chế hoạt động của chúng khác nhau rất nhiều. Hiểu chính xác đặc điểm của cả hai sẽ giúp bạn lựa chọn phương pháp phù hợp nhất với chiến lược giao dịch của mình.

Giao dịch ký quỹ là gì và cách hoạt động

Giao dịch ký quỹ là hình thức giao dịch đơn giản nhất, mua trực tiếp tài sản số và giữ chúng trong ví của bạn ngay lập tức.

Đặc điểm cơ bản của giao dịch ký quỹ

Giao dịch ký quỹ là mua trực tiếp các loại tiền điện tử như Bitcoin hoặc Ethereum với giá thị trường hiện tại, và hoàn toàn sở hữu tài sản đó. Nó dựa trên nguyên tắc cơ bản của đầu tư chứng khoán là “mua thấp bán cao”, dễ hiểu và là lợi thế lớn nhất của phương pháp này.

Trong giao dịch ký quỹ, tài sản mua được hoàn toàn thuộc về bạn, không có rủi ro thanh lý bắt buộc, giúp bạn yên tâm xây dựng chiến lược giữ lâu dài.

Hiểu qua ví dụ thực tế về giao dịch ký quỹ

Ví dụ, nếu bạn mua 1.000 token vào tháng 1 với giá 3 USD mỗi token, tổng số tiền đầu tư là 3.000 USD.

Sau đó, thị trường chuyển biến tích cực, đến tháng 3 bạn bán tất cả với giá 5 USD mỗi token:

• Tiền bán: 5.000 USD
• Lợi nhuận: 2.000 USD

Chỉ với phép tính đơn giản này, lợi nhuận rõ ràng là đặc điểm nổi bật của giao dịch ký quỹ.

Cơ chế và đặc điểm riêng của hợp đồng tương lai không hạn chế

Hợp đồng tương lai không hạn chế được sử dụng rộng rãi trong thị trường tiền điện tử như một sản phẩm phái sinh đột phá khác biệt so với hợp đồng tương lai truyền thống.

Cấu trúc cơ bản của hợp đồng tương lai không hạn chế

Điểm đặc trưng lớn nhất của hợp đồng này là không có ngày đáo hạn. Trong hợp đồng tương lai thông thường có ngày thanh toán, nhưng hợp đồng không hạn chế cho phép nhà giao dịch giữ vị thế bao lâu miễn là duy trì đủ ký quỹ.

Nhờ tính linh hoạt này, nhà đầu tư có thể không bị ảnh hưởng bởi biến động giá ngắn hạn, và xây dựng chiến lược vị thế trung dài hạn.

Cơ chế tỷ lệ vay vốn (funding rate)

Trong hợp đồng không hạn chế, tồn tại một hệ thống phí đặc biệt gọi là “tỷ lệ vay vốn”. Đây là cơ chế điều chỉnh định kỳ giữa người giữ vị thế mua (long) và người giữ vị thế bán (short).

Nếu tỷ lệ vay vốn dương, người giữ vị thế mua sẽ trả phí cho người giữ vị thế bán, ngược lại nếu âm. Cơ chế này giúp tự điều chỉnh giá hợp đồng tương lai phù hợp với giá thị trường.

Sử dụng đòn bẩy và rủi ro

Điểm hấp dẫn lớn của hợp đồng không hạn chế là khả năng sử dụng đòn bẩy cao. Bạn có thể thao tác với số vốn nhỏ để kiểm soát vị thế lớn hơn nhiều.

Tuy nhiên, cần nhớ rằng nếu dùng đòn bẩy gấp 10 lần, chỉ cần biến động 1% của tài sản cơ sở, vị thế của bạn sẽ biến động tới 10%. Đây là con dao hai lưỡi: lợi nhuận tăng lên nhưng rủi ro cũng tăng theo, có thể dẫn đến mất toàn bộ ký quỹ hoặc thậm chí thua lỗ lớn hơn.

Tầm quan trọng của hệ thống ký quỹ

Để giao dịch hợp đồng không hạn chế, cần có ký quỹ làm tài sản đảm bảo. Hiểu rõ cơ chế này là yếu tố then chốt trong quản lý rủi ro.

Ký quỹ ban đầu là số tiền tối thiểu cần thiết để mở vị thế, còn ký quỹ duy trì là số dư tối thiểu để giữ vị thế đó. Nếu số dư tài khoản giảm xuống dưới mức ký quỹ duy trì, sẽ xảy ra yêu cầu bổ sung ký quỹ (margin call), và vị thế sẽ bị tự động thanh lý, gây nguy hiểm lớn cho nhà đầu tư.

So sánh chi tiết về hệ thống phí giao dịch

Phí giao dịch là yếu tố quyết định lợi nhuận cuối cùng trong giao dịch tiền điện tử. Cơ chế phí của giao dịch ký quỹ và hợp đồng tương lai hoàn toàn khác nhau.

Cấu trúc phí của giao dịch ký quỹ

Giao dịch ký quỹ thường có phí thấp hơn so với hợp đồng tương lai. Nhiều sàn giao dịch áp dụng hai loại phí là “phí maker” và “phí taker”.

Ví dụ, nếu tỷ lệ phí là 0.2%:

Mua vào: 5.000 USD × 0.2% = 10 USD
Bán ra: 5.000 USD × 0.2% = 10 USD
Tổng cộng: 20 USD

Giao dịch vòng quanh với phí nhỏ là lợi thế của giao dịch ký quỹ.

Phức tạp trong cấu trúc phí của hợp đồng tương lai không hạn chế

Ngoài phí giao dịch cơ bản, hợp đồng này còn phát sinh thêm chi phí gọi là “tỷ lệ vay vốn”.

Ví dụ, mở hợp đồng không hạn chế Bitcoin với đòn bẩy 20 lần, ký quỹ 500 USD:

• Kích thước vị thế: 10.000 USD
• Tỷ lệ vay vốn: 0.01% mỗi 8 giờ
• Phí điều chỉnh trong 1 ngày: 10.000 USD × 0.01% × 3 lần = 3 USD

Thêm vào đó, phí maker và taker cũng phát sinh riêng, khiến tổng chi phí cao hơn nhiều so với giao dịch ký quỹ.

Tiêu chí chọn phương pháp giao dịch phù hợp với bản thân

Cả hai phương pháp đều có đặc điểm rủi ro khác nhau, việc lựa chọn phù hợp phụ thuộc vào kinh nghiệm đầu tư và quy mô vốn của bạn.

Đặc điểm của nhà giao dịch phù hợp với giao dịch ký quỹ

Giao dịch ký quỹ giúp bạn sở hữu hoàn toàn tài sản số, không sử dụng đòn bẩy, do đó rủi ro thấp hơn. Cơ chế đơn giản, dễ hiểu, mang lại cảm giác an toàn khi có thể giữ tài sản thực tế. Không có nguy cơ thanh lý bắt buộc, phí giao dịch cũng thấp hơn.

Tuy nhiên, để đạt lợi nhuận lớn, cần số vốn ban đầu lớn, và trong giai đoạn giảm giá, khó kiếm lợi nhuận hơn.

Đặc điểm của nhà giao dịch phù hợp với hợp đồng tương lai không hạn chế

Giao dịch hợp đồng tương lai cho phép tận dụng đòn bẩy để kiếm lợi nhuận lớn với số vốn nhỏ. Hiệu quả về vốn cao, có thể kiếm lợi trong cả thị trường tăng và giảm.

Tuy nhiên, đi kèm là rủi ro cao hơn, khả năng thua lỗ lớn, nguy cơ bị thanh lý bắt buộc luôn hiện hữu. Phí cao hơn, cơ chế phức tạp đòi hỏi kiến thức chuyên sâu. Nếu dự đoán sai, không chỉ mất toàn bộ ký quỹ mà còn có thể gây thua lỗ thêm.

Chiến lược nâng cao lợi nhuận dài hạn

Dù chọn phương pháp nào, việc chú ý đến phí giao dịch là rất quan trọng. Phí nhỏ ban đầu có thể tích tụ thành khoản lớn theo thời gian.

Chọn môi trường giao dịch có phí thấp giúp giữ lại nhiều lợi nhuận hơn. Sử dụng các sàn cung cấp hệ thống phí cạnh tranh sẽ giúp tối thiểu hóa chi phí giao dịch.

Việc lựa chọn giữa giao dịch ký quỹ và hợp đồng không hạn chế phụ thuộc vào kinh nghiệm, khả năng chịu đựng rủi ro và số vốn của bạn. Người mới bắt đầu nên bắt đầu với giao dịch ký quỹ để xây dựng nền tảng, sau đó nâng cấp lên hợp đồng tương lai khi đã tích lũy đủ kiến thức.

Chọn phương pháp phù hợp với mục tiêu đầu tư của bạn và luôn đặt quản lý rủi ro lên hàng đầu để đạt thành công lâu dài trong thị trường tiền điện tử.