Thị trường tiền điện tử dao động giữa sự lạc quan và hoảng loạn

Bất kỳ thị trường nào — cũng là một sinh thể sống động, thở những hy vọng và nỗi sợ của các nhà đầu tư. Trong lĩnh vực tiền điện tử, những dao động tâm trạng này biểu hiện rõ rệt qua hai dạng: giai đoạn hưng phấn đại chúng, khi mọi người tin vào sự tăng giá nhanh chóng, và thời kỳ bi quan sâu sắc, khi niềm tin vào sự sụp đổ sắp tới tràn ngập. Hãy cùng tìm hiểu cách các giai đoạn này hình thành, điểm khác biệt cơ bản của chúng và cách phản ứng phù hợp.

Khi thị trường tràn ngập lạc quan: hiểu về các xu hướng tăng trưởng

Giai đoạn mà các nhà giao dịch gọi là thị trường bò — không chỉ là một hiện tượng kỹ thuật trên biểu đồ. Đó là trạng thái của niềm tin đại chúng, khi các nhà đầu tư ở mọi cấp độ đều tin tưởng vào việc tiếp tục tăng trưởng. Tiền điện tử bắt đầu tăng giá nhanh chóng, mọi người thấy trên tin tức các mức giá kỷ lục và tham gia mua vào, làm tăng hiệu ứng.

Trong giai đoạn này xảy ra:

• Giá các tài sản tăng ổn định, thường 20%, 50% hoặc hơn trong vài tháng
• Dòng chảy người dùng mới và vốn đầu tư đổ vào các sàn giao dịch
• Khối lượng giao dịch đạt mức kỷ lục
• Các phương tiện truyền thông tràn ngập các tin tích cực về ứng dụng blockchain, đầu tư tổ chức, các đối tác lớn

Lịch sử đã ghi nhận ví dụ tiêu biểu: vào năm 2020-2021, Bitcoin tăng từ mức $10 000 lên mức $69 000 — là một trong những cú nhảy ấn tượng nhất trong lịch sử các tài sản kỹ thuật số. Lúc đó, người ta nghĩ rằng đà tăng sẽ mãi mãi không dừng lại.

Ngược lại, khi sợ hãi tràn ngập thị trường

Thị trường gấu — gần như phản chiếu hoàn toàn trạng thái trước đó. Thay vì lạc quan, là sự lo sợ; thay vì mua vào, là bán tháo vội vã. Các nhà đầu tư bắt đầu tránh xa các tài sản, lo ngại về các tổn thất tiếp theo.

Dấu hiệu của giai đoạn này dễ nhận biết:

• Giá giảm 20-40% hoặc hơn so với đỉnh điểm
• Các nhà giao dịch đóng vị thế và chuyển vốn sang các tài sản an toàn hơn
• Giao dịch tạm dừng, khối lượng giảm, tính thanh khoản suy yếu
• Tin tức tràn ngập các thông báo về siết chặt quy định, các hiện tượng khủng hoảng trong nền kinh tế, vấn đề trong các dự án lớn

Năm 2018, Bitcoin giảm từ $20 000 xuống còn $3 000 — kịch bản điển hình của thị trường gấu, khi mọi người chỉ tin rằng đà giảm sẽ còn tiếp tục.

Điểm khác biệt căn bản giữa hai thực tại này

Làm thế nào để kiếm lợi nhuận khi giá tăng

Khi thị trường đi lên, chiến lược trở nên trực quan hơn:

Đầu tư dài hạn nghĩa là bạn chọn một đồng tiền điện tử mà bạn tin tưởng, rồi giữ nó trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, chờ đợi tăng giá. Cần kiên nhẫn, nhưng không cần phải bắt từng dao động nhỏ.

Phương pháp HODL (giữ và đừng hoảng loạn) — triết lý này cho rằng bạn bỏ qua các dao động hàng ngày, hàng tuần và tin tưởng vào tiềm năng dài hạn. Nhiều nhà đầu tư thành công trong Bitcoin đã giàu lên chính nhờ kiên nhẫn đơn thuần.

Giao dịch theo xu hướng đòi hỏi nhiều hoạt động hơn: mua khi giá điều chỉnh giảm 5-10%, bán tại các đỉnh cục bộ, kiếm lợi từ sự biến động trong khuôn khổ xu hướng tăng chung.

Làm thế nào để không bị mất tiền khi thị trường giảm

Khi thời điểm khó khăn đến, cần các phương pháp khác:

Vị thế ngắn hạn (shorting) (bán khống) — là bán các tài sản bạn chưa sở hữu, với mục đích mua lại rẻ hơn và hưởng chênh lệch. Công cụ này phức tạp, đòi hỏi hiểu biết tốt về thị trường, nhưng hiệu quả trong thị trường gấu.

Chuyển sang stablecoin — phương pháp bảo thủ: bạn chuyển tiền điện tử sang USDT hoặc USDC (giá trị gắn với đô la) và chờ cơn bão qua đi. Không mất vốn, chỉ chuyển sang chế độ chờ.

Phân bổ vốn giữa các loại tài sản giúp giảm thiểu rủi ro toàn bộ: nếu một đồng coin giảm 50%, các đồng khác giảm 20%, tổng thiệt hại sẽ nhỏ hơn.

Làm thế nào để nhận biết thị trường đổi chiều

Câu hỏi mà mọi nhà đầu tư đều quan tâm: chính xác khi nào sẽ có sự đảo chiều? Thật không may, không ai biết chính xác thời điểm. Nhưng có các tín hiệu:

Dấu hiệu bắt đầu xu hướng tăng:

• Sau một đợt giảm dài, giá bắt đầu phục hồi
• Xuất hiện các mẫu hình trên biểu đồ, gọi là mẫu hình đảo chiều
• Khối lượng giao dịch bắt đầu tăng sau thời kỳ trầm lặng
• Các sự kiện tích cực trong hệ sinh thái (cập nhật giao thức, đối tác mới) thu hút nhiều sự chú ý hơn

Dấu hiệu bắt đầu xu hướng giảm:

• Sau đà tăng dài, bắt đầu giảm nhanh
• Khối lượng đột ngột tăng, chủ yếu là bán ra
• Các cơ quan quản lý đưa ra các hạn chế mới
• Các báo lớn bắt đầu đăng tải các bài viết về rủi ro

Ứng dụng thực tế: cách điều này hoạt động trong đời sống

Thành thật mà nói: đa số nhà đầu tư không thể chính xác dự đoán điểm đảo chiều. Vì vậy, các chuyên gia dùng phương pháp kết hợp:

Họ phân tích kỹ thuật — biểu đồ, các mức hỗ trợ, kháng cự, khối lượng giao dịch. Giúp định hướng, nhưng không đảm bảo 100%.

Họ theo dõi bối cảnh tin tức và các quyết định của cơ quan quản lý. Thường chính tin về cấm hoặc hỗ trợ tiền điện tử trở thành điểm chuyển đổi.

Họ áp dụng đa dạng hóa danh mục — không để tất cả trứng vào một giỏ. Một phần trong Bitcoin, phần khác trong các đồng coin thay thế, phần trong stablecoin.

Họ xác định rủi ro trước và không đầu tư số tiền không thể mất.

Những hiểu lầm phổ biến và thực tế

Có thể kiếm tiền khi thị trường giảm không? Chắc chắn rồi. Giao dịch bán khống, stablecoin, một số tài sản thay thế (ví dụ, cổ phiếu các công ty hưởng lợi từ khủng hoảng) có thể sinh lợi. Chỉ cần điều chỉnh chiến lược phù hợp.

Thời gian của mỗi giai đoạn kéo dài bao lâu? Thay đổi. Trong lịch sử, các chu kỳ tăng kéo dài 1-3 năm, giảm kéo dài vài tháng đến 1,5-2 năm. Nhưng đó chỉ là xu hướng, không phải quy luật.

Có cần thoát hết khi có dấu hiệu giảm không? Không bắt buộc. Nhiều nhà đầu tư chọn thoát một phần: bán một nửa, giữ phần còn lại dài hạn. Cân bằng giữa bảo vệ và tham gia vào đà tăng tương lai.

Kết luận

Hiểu về chu kỳ thị trường là công cụ chính cho những ai muốn không chỉ tham gia vào không gian tiền điện tử mà còn kiếm lời đều đặn từ đó. Thị trường bò đòi hỏi một triết lý: tích trữ và giữ. Thị trường gấu đòi hỏi một cách tiếp cận khác: thích nghi và phòng vệ.

Chìa khóa đơn giản: ai biết đọc tâm trạng thị trường, áp dụng phân tích và kiểm soát cảm xúc, đều có thể thu lợi trong mọi điều kiện. Điều này không đảm bảo thành công tuyệt đối, nhưng tăng khả năng đạt được kết quả tài chính.