Có người nói giá trị lớn nhất của A-share không phải là các công ty niêm yết, mà chính là nhóm nhà đầu tư nhỏ lẻ năm nào cũng “bắt đáy”.

Số liệu không biết nói dối: Năm ngoái, một số tổ chức rút đi 8500 tỷ, phát hành riêng lẻ “hút máu” 7441 tỷ, IPO lại huy động 668 tỷ — cả ba chỉ số này đều đạt mức cao nhất trong ba năm. Miệng thì hô hào “cùng làm giàu”, thực tế thì thao tác chuẩn xác như máy gặt.

Nực cười nhất là trò chơi định giá. Moore Threads lỗ liền mấy năm vài trăm tỷ, vừa lên sàn đã được định giá 3000 tỷ; Cambricon vừa hết lỗ, doanh thu mới dăm chục tỷ, định giá bay lên 6000 tỷ. Nhìn lại Microsoft khi IPO năm 1986 được đối xử thế nào? Giá trị chỉ 500 triệu USD, PE chỉ có 3 lần. Còn giờ thì sao? Chỉ cần dán nhãn “công nghệ cứng”, PE trăm lần, nghìn lần cũng có người tranh mua. Ai mà cưỡng nổi sức hút này? Rốt cuộc, làm công ty cả đời không bằng lên sàn rồi bán cổ phiếu.

Cổ phiếu PetroChina giá 48 tệ vẫn có người ôm, China Shipbuilding giá 300 tệ có người đu đỉnh, Leshi 200 tệ, Allwinner Education 500 tệ... Mỗi thế hệ đều có “mã cổ phiếu kẹt hàng” cho riêng mình. Nhà đầu tư nhỏ lẻ như cây hành, cắt xong lại mọc, như cỗ máy vĩnh cửu.

Hiểu ra chưa? Những câu chuyện làm giàu trên thị trường thứ cấp, trừ đi cổ tức, toàn bộ lợi nhuận đều lấy từ túi thua lỗ của nhà đầu tư nhỏ lẻ mà ra. Đầu tư giá trị không phải là lời nói suông, mà là con đường sống duy nhất để người bình thường thoát khỏi vòng lặp này. Tỉnh sớm thì tốt, chậm thì ngay cả nước cũng không còn mà uống.